Όσοι αναλύουν το σημερινό μεγάλο μεταναστευτικό ζήτημα της Ελλάδας του 21^ου αιώνα θέλουν να αγνοούν τις προηγούμενες μεταναστεύσεις στον ελλαδικό χώρο.

Η ιστορία του ελλαδικού χώρου έχει παρουσιαστεί σαν τη θεωρία του ηλιοκεντρισμού με την έννοια ότι όλα έχουν ως σημείο αναφοράς την Αρχαία Ελλάδα, ασχέτως αν από παλιά ο αρχαίος και μεσαιωνικός ελληνικός κόσμος είχε εξαπλωθεί και μεγαλουργήσει πέρα από τα στενά γεωγραφικά όριά του, σε τρεις γειτονικές ηπείρους. Γύρω στο 1.000 π.Χ., Έλληνες άποικοι φθάνουν στα μικρασιατικά παράλια του Αιγαίου, φεύγοντας τη γενική αναταραχή, που είχε ως συνέπεια τη διάλυση του μυκηναϊκού κόσμου. Ο πληθυσμός της Μικράς Ασίας στα βυζαντινά χρόνια άγγιξε τους 22.000.000 κατοίκους.

Από την άλλη μεριά η ελληνική χερσόνησος άρχισε να μετατρέπεται σταδιακά σε μια από τις πιο αραιοκατοικημένες χώρες της Μεσογείου με τους Έλληνες να έχουν παρακμάσει πολιτικά.

Η αληθινή Ελλάδα δεν βρίσκεται στα σύγχρονα μουσεία της χώρας, αφού εκεί παρουσιάζονται μοναχά εκθέματα, που αφορούν την αρχαία ελληνική τέχνη και π.χ. κανένα κεραμικό αγγείο της πρώιμης σλαβικής εγκατάστασης, από εκείνα που βρέθηκαν σε σλαβικούς οικισμούς της Αργολίδας και της Ολυμπίας.
Ένα εικονοκλαστικό βιβλίο, που αναφέρεται με εντιμότητα και χωρίς ταμπού στις μεταναστεύσεις στον ελλαδικό χώρο πριν εκείνη του αιώνα μας, στην οποία αναφερόμαστε όλοι σήμερα, σαν να ήταν η μόνη στην ιστορία μας.

Για τον Συγγραφέα:

Ο Δημήτριος Ωρολογάς κατάγεται από Μωραΐτη πατέρα και μητέρα από τα παράλια της Μικράς Ασίας.

Είναι απόγονος του Εθνομάρτυρα Μητροπολίτη Κυδωνιών, Γρηγόριου Ωρολογά.

Μεγάλωσε βστην Αφρική, κι έζησε στην Αγγλία και την Ελλάδα.

Σπούδασε Ιστορία της Τέχνης.

Από τις εκδόσεις Περίπλους επίσης, κυκλοφορεί το ιστορικό αστυνομικό μυθιστόρημα «Αίμα στη Μονή Μελαντίου» του συγγραφέα.

Aπόσπασμα από το βιβλίο:

Ένα παραμύθι με άσχημο τέλος

Ο νομπελίστας Ελληνομικρασιάτης ποιητής Γεώργιος Σεφέρης έγραψε κάποτε ότι «όπου και αν πάω, η Μικρασία με πληγώνει, η Ιωνία με πληγώνει, η Ελλάδα με πληγώνει»!

Αναφερόταν στην τραγική έξοδο του μικρασιατικού ελληνισμού το 1922, όταν εξαναγκάστηκε να εγκαταλείψει τις πατρογονικές εστίες του, αφήνοντας πίσω μια ιστορική διαδρομή χιλιετιών.

Η εθνική αφύπνιση των Ελλήνων της Μικράς Ασίας ξεκίνησε πολύ πριν το 18ο αιώνα, παρ’ όλο που τα πρώτα σπέρματά της ανάγονται στα τέλη του Μεσαίωνα και λόγω της πολιτικής υποδούλωσης του Βυζαντίου διεκόπη έτσι προσωρινά.

Ο πρίγκιπας της Αυτοκρατορίας της Νίκαιας, Θεόδωρος Β΄ Λάσκαρης, όταν είχε επισκεφθεί τα ερείπια της ακρόπολης της αρχαίας Περγάμου, αναφώνησε γεμάτος δέος για το μεγαλείο των προγόνων. Η δυναστεία στην οποία ανήκε έθεσε τις βάσεις μιας φιλολαϊκής πολιτικής και όλοι οι αυτοκράτορές της υπήρξαν μεγάλοι προστάτες των γραμμάτων και των τεχνών. Στο πολιτικό και στρατιωτικό πεδίο, όλα έδειχναν ότι η Αυτοκρατορία της Νίκαιας θα μπορούσε να αναβιώσει τη δύναμη του μεσαιωνικού ελληνισμού στη Μικρά Ασία, καθώς κατάφερε να προστατέψει την επικράτειά της αποτελεσματικά από τις επιδρομές των Τούρκων νομάδων. Ο σφετερισμός του θρόνου από τους Παλαιολόγους, οι οποίοι και υποστήριξαν την τάξη των ευγενών, ήταν η αρχή του τέλους. Λιγότερο από δύο αιώνες αργότερα, ο Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος απάντησε περήφανα στο σουλτάνο Μεχμέτ Β΄ τον Πορθητή, όταν εκείνος του ζήτησε την παράδοση της Κωνσταντινούπολης, πως «Έλληνες εσμέν». Η ονομασία αυτή, του Έλληνα, για αιώνες αποτέλεσε μειονεκτικό χαρακτηρισμό στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, καθώς σήμαινε το λάτρη της παλαιάς θρησκείας των ειδώλων, πριν επικρατήσει ο χριστιανισμός.

Όταν έφθασαν πρόσφυγες στην αντίπερα όχθη του Αιγαίου, οι Έλληνες της Μικράς Ασίας έμοιαζαν ως εξελιγμένοι κάτοικοι άλλου κόσμου, των οποίων το διαστημόπλοιο είχε πέσει σ’ έναν πρωτόγονο πλανήτη. Ακόμη και η πυρπόληση της Σμύρνης από τους Τούρκους θα φάνταζε σήμερα σαν να είχαν μπει Ουιγούροι με τα γιαταγάνια τους στο Λονδίνο ή τη Νέα Υόρκη για να κάνουν τα ίδια στις μητροπόλεις της Δύσης. Όμως ενός κακού μύρια έπονται. Στην Ελλάδα οι Ελληνομικρασιάτες είχαν να αντιμετωπίσουν μια κατάσταση που μέχρι τότε δεν φαντάζονταν επαρκώς. Στη χώρα είχαν κατοικήσει από πολύ παλιά Σλάβοι, Αλβανοί και Ρουμανόβλαχοι που καμία σχέση δεν διατηρούσαν με τους Έλληνες της αρχαιότητας, ούτε βιολογικά αλλά ούτε και πολιτισμικά.

Πέραν του γεγονότος ότι η «Ελλαδοβλαχία» (όπως αποκαλούσε ο μέντοράς μου και γνωστότατος ευπατρίδης της Σμύρνης την Ελλάδα των Βαλκανίων) ήταν η πλέον υποανάπτυκτη χώρα της Ευρώπης, με ό,τι αυτό σήμαινε για την εν γένει κοινωνική και όχι μόνο μόρφωση των πολιτών της, οι Έλληνες πρόσφυγες από τη Μικρασία αντιμετώπιζαν μεγάλες δυσκολίες όσον αφορούσε τη διαβίωσή τους. Κατεστραμμένοι, απογυμνωμένοι από τις μέχρι τότε σεβαστές περιουσίες τους και τον ανώτερο τρόπο ζωής, στον οποίο είχαν συνηθίσει, γνώρισαν για πολλά χρόνια την έχθρα των γηγενών Ψευδοελλήνων αλλά και των κυβερνήσεών τους. Αποκαλούνταν οι Ελληνίδες Μικρασιάτισσες «παστρικές», δηλαδή πόρνες, επειδή πλένονταν καθημερινά (κάτι άγνωστο για την κοινωνία των Ψευδοελλήνων, οι οποίοι κατέφευγαν συστηματικά και στις πρακτικές της κτηνοβασίας). Και αυτό γιατί στις παραδοσιακές επαρχιώτικες οικογένειες της ηπειρωτικής και εν μέρει νησιωτικής Ελλάδας απαγορεύονταν οι σεξουαλικές σχέσεις πριν το γάμο. Οι μόνοι άλλωστε που θεωρούσαν αναγκαία την καθημερινή σωματική υγιεινή, για διαφορετικούς λόγους ο καθένας, ήταν οι λιγοστοί πλούσιοι αστοί και οι πόρνες, και αυτές στα όρια κυρίως της πρωτεύουσας Αθήνας. Για δεκαετίες μέχρι και σήμερα, οι Ελληνομικρασιάτες είχαν στιγματιστεί ως «τουρκόσποροι» από ανθρώπους που δεν γνωρίζουν ακόμα και τώρα την ίδια την ιστορία τους, παγιδευμένοι ακούσια ή εκούσια στην προπαγάνδα που χαρακτηρίζει όλες τις βαλκανικές χώρες, οι οποίες και αναζήτησαν ανύπαρκτες ιστορικές καταβολές στους αρχαίους λαούς της περιοχής, αφότου ανεξαρτητοποιήθηκαν σταδιακά από την οθωμανική κυριαρχία.

Όπως έχω πει και στο παρελθόν, χωρίς δυστυχώς ή ευτυχώς να υπερβάλλω, «όση μόρφωση και να δώσεις σ’ έναν Ψευδοέλληνα, σε όσα σαλόνια και να τον χώσεις, κάποτε θα ανέβει στην επιφάνεια ο κόσμος της βλάχικης στρούγκας»! Οι επιμειξίες των απογόνων των πρώτων προσφύγων από τη Μικρασία με όλους αυτούς τους αιώνιους παρίες της Ευρώπης είχαν και έχουν ως αποτέλεσμα τον εθνικό και πολιτισμικό εκφυλισμό χιλιάδων Ελληνομικρασιατών, καθώς μετά από τρεις και τέσσερις γενιές είναι εμφανές ότι βιολογικά συνδέονται ελάχιστα με την ιστορική καταγωγή των προγόνων τους από την πάλαι ποτέ ελληνική Ανατολή. Σε λιγότερο από λίγες δεκαετίες, αυτό θα έχει ως συνέπεια την εξαφάνιση μιας εθνότητας που έστω και εν μέρει εξακολουθεί να έχει τα γονίδια που τη συνδέουν φυλετικά με τους αρχαίους λαούς και πολιτισμούς του παρελθόντος, συμπεριλαμβανομένου και του ελληνικού.

Πριν ακόμα συμπληρωθεί ένας αιώνας από τη Μικρασιατική Καταστροφή, δηλαδή σχετικά πρόσφατα για την παγκόσμια ιστορία, οι παππούδες και οι γιαγιάδες των σημερινών Μικρασιατών Ελλήνων διαβιούσαν σ’ ένα πολυπολιτισμικό περιβάλλον όπως αυτό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου και είχαν σαφή υπεροχή έναντι των Τούρκων, αν και αποτελούσαν μειονότητα στο σύνολο της Εγγύς Ανατολής. Από την Κωνσταντινούπολη και τη Σμύρνη μέχρι την Τραπεζούντα και την Καισάρεια της Καππαδοκίας, οι Ελληνομικρασιάτες, ήδη από τα μέσα του 19ου αιώνα (και στη Δυτική Ανατολία από πολύ πιο πριν), απολάμβαναν ένα βιοτικό επίπεδο ανώτερο και εκείνου της προηγμένης Ευρώπης. Ιδιαίτερα στην πόλη και την περιοχή της Σμύρνης, οι ξένοι περιηγητές, είτε απλοί πρόξενοι και έμποροι είτε μερικά από τα μεγαλύτερα μυαλά της νεότερης ευρωπαϊκής διανόησης, ανάμεσά τους και ο Βίκτωρ Ουγκώ, ο Λαμαρτίνος και ο Κρουμπάχερ, εξέφραζαν το θαυμασμό τους για ό,τι αποκαλούσαν «Παρίσι της Ανατολής». Στα τέλη του 18ου αιώνα, ένας Άγγλος που είχε επισκεφθεί την ελληνική Σμύρνη, έγραψε αργότερα πως «τέτοια ευμάρεια δεν υπάρχει ούτε στο Λονδίνο», σε μια εποχή που η Βρετανία ήλεγχε άμεσα ή έμμεσα ολόκληρη την υφήλιο!

Επιβλητικές οικίες, νεοκλασικά αρχοντικά και εκλεκτικιστικού ρυθμού μέγαρα, θέατρα, νοσοκομεία, ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, πολυτελείς λέσχες, εξελιγμένα και πρότυπα αθλητικά κέντρα ήταν τα χαρακτηριστικά στοιχεία της Σμύρνης, η οποία μαζί με τα προάστια έφθανε το 1922 να έχει πληθυσμό 900.000 κατοίκων, η συντριπτική πλειοψηφία των οποίων ήταν Έλληνες. Μέχρι που τα συμφέροντα των Μεγάλων Δυνάμεων της εποχής αποφάσισαν ότι μια τριτοκοσμική Τουρκία ήταν περισσότερο πρόσφορη για τα όποια σχέδιά τους, παρά ένα αναπτυγμένο και ανεξάρτητο ελληνικό κράτος στη Μικρά Ασία, τόσο κοντά στα πετρέλαια της Μέσης Ανατολής και σε μια στρατηγική θέση που αποτέλεσε αιτία πολέμων από την εποχή την οποία περιγράφουν τα Ομηρικά Έπη.

Η προσπάθεια των Ελληνομικρασιατών να αυτονομηθούν με τη βοήθεια ξένης στρατιωτικής παρέμβασης δεν είχε την επιτυχή έκβαση που γαλούχησαν θρύλοι και πραγματικότητα αφότου κατελύθη η Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Σήμερα στην Τουρκία ζουν μόνον 3.000 Έλληνες, συσπειρωμένοι γύρω από την καθοδήγηση του Οικουμενικού Πατριαρχικού Θρόνου Κωνσταντινουπόλεως. Παράλληλα, οι πλούσιες ελληνομικρασιατικές παροικίες του εξωτερικού γνώρισαν οικονομική καταστροφή από τα εθνικιστικά ή κομμουνιστικά καθεστώτα που επικράτησαν σε χώρες όπως η Αίγυπτος, η Ρουμανία και η Ρωσία. Πολλοί Μικρασιάτες πρόσφυγες θα καταφύγουν ως μετανάστες στις ΗΠΑ, όπου ήδη υπήρχε μια μικρή πόλη στη Φλόριδα, η οποία ακόμα ονομάζεται New Smyrna, καθώς την ίδρυσαν στα τέλη του 18ου αιώνα Έλληνες από τη Σμύρνη και τις Κυδωνίες. Στην Ελλάδα, όπου τώρα διαβιούν οι απόγονοι των προσφύγων του 1922, αποτελώντας μειονότητα ανάμεσα στους ημιβάρβαρους Ψευδοέλληνες, ή ακόμα και μέρος της κοινωνίας τους, η αποτυχημένη προσπάθεια κάποιων να ιδρύσουν το Εθνικό Προσφυγικό Κόμμα, αμέσως μετά την καταστροφή της Σμύρνης, μέχρι και η πρόσκαιρη επανέκδοση της «Αμάλθειας» που ήταν μία από τις αρχαιότερες ελληνικές εφημερίδες πίσω στην πατρίδα, κατέδειξε πως η «Ελλαδοβλαχία» αποτελεί μια χοάνη που αφομοιώνει με τραγικούς και γρήγορους ρυθμούς ό,τι είχε σωθεί από τις επιδρομές των τουρκικών φυλών κατά το Μεσαίωνα.

Ενώ στη Μικρασία έμειναν τα απομεινάρια της ειδυλλιακής αρχιτεκτονικής των νεοτέρων χρόνων, κανείς δεν γνωρίζει πλέον ότι άνδρες σαν τον εφοπλιστή Αριστοτέλη Ωνάση, τους μεγάλους ποιητές Κωνσταντίνο Καβάφη και Γεώργιο Σεφέρη, το σκηνοθέτη Ελίας Καζάν, τον εφευρέτη Αλέξανδρο Ισιγώνη, τον υποψήφιο πρόεδρο των ΗΠΑ Μάικλ Δουκάκις και τον πάμπλουτο Βασίλειο Ζαχάρωφ, ο οποίος είχε στην ιδιοκτησία του και το Καζινό του Μόντε Κάρλο, υπήρξαν όλοι πρόσφυγες ενός ανώτερου πολιτισμού, τόσο κοντινού και τόσο μακρινού. Ενδεικτικό στοιχείο του πλούτου που χαρακτήριζε αυτή την κοινωνία υπήρξε το γεγονός ότι, σε σύνολο ενός πληθυσμού Ελληνομικρασιατών που μάλλον δεν ξεπερνούσαν αριθμητικά τους 2.000.000 κατοίκους (πριν τη Μικρασιατική Καταστροφή), οι μεγαλοαστοί και οι εκατομμυριούχοι άγγιζαν τα 40.000 άτομα. Για το λόγο αυτό ο οδυνηρός ελληνοτουρκικός πόλεμος του 1919-1922, εκτός από εθνικό χαρακτήρα, είχε και κοινωνικό-οικονομικό υπόβαθρο.

Κι όμως είναι γεγονός ότι σήμερα υπάρχουν στην Ελλάδα γύρω στους 5.000.000 απογόνους των Αλβανών, οι οποίοι, γνωστοί ως Αρβανίτες, πραγματοποίησαν τη δική τους κάθοδο, αρχής γενομένης από τον 11ο αιώνα μ.Χ., όπως και απόγονοι των Βλάχων, των οποίων η καταγωγή παραμένει ένα μυστήριο για τους ανθρωπολόγους, με πιθανότερο να προέρχονται από βάρβαρους θρακικούς λαούς

Εν τούτοις πολιτισμοί του παρελθόντος, όπως οι αποικίες της αρχαιότητας, τα ελληνιστικά βασίλεια και η Βυζαντινή Αυτοκρατορία, θεωρήθηκαν κτήμα μιας μικρής χώρας των Βαλκανίων, για την οποία έχυσαν το αίμα τους και οι νεότεροι Μικρασιάτες, χωρίς αυτό να καταχωρηθεί καν στη συλλογική μνήμη των ίδιων των απογόνων τους.
blockquote>